روش تدریس عربی دبیرستان

جهت استفاده دبیران گرامی عربی دبیرستانها

طرح درس کامل روزانه عربی اول دبیرستان

 

                                                      طرح درس روزانه عربی اول                                                                                                      درس1

 

 

موضوع درس: یادآوری قواعد سوم راهنمایی            عنوان درس : عربی             هدف کلی درس :  یادآوری

 

قواعد راهنمایی

 

 

مدت

 

هدف های رفتاری درس :  دانش آموز در پایان این درس باید بتواند:

 

1-     انواع کلمه به یادش بیاید

2-     انواع اسم مفرد ،مثنی ، جمع ، اشاره را نام برده برای هرکدام حداقل دو مثال بزند

3-     انواع فعل را با ذکر دو مثال نام ببرد

4-     قادر باشد برای فاعل ، مبندا وخبر و مفعول یک مثال بزند

5-     انواع ضمایر را با معنایی فارسی نام ببرد

 

 

 

روش وفنون تدریس: سخنرانی - توضیحی

 

 

 

وسایل ومواد کمک آموزشی:

 

  تخته سیاه و گچ در زنگ های مختلف یا وایت برد وماژیک های رنگارنگ احیانا چارت  ونرم افزار های آموزشی

 

 

 

آمادگی:  سلام واحوالپرسی ، حضور وغیاب،

 

10

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری ) :

انواع کلمه :

اسم ٬ فعل ٬ حرف  مانند: ( حروف جار من ٬ فی الی ٬ علی ٬لـ ٬ و...)

 

انواع اسم:

 

مفرد٬                           مثنی٬                                 جمع ٬                             اشاره

مفرد مذکر٬ مفرد مونث     مثنی مذکر  مثنی مونث           جمع مذکر  جع مونث         اشاره به نزدیک        اشاره به دور

هذا - هذه                                                                                                   ذلک - تلک

 

انواع فعل:

 

ماضی ٬ مضارع٬ امر

 

اعراب: حرکات آخر کلمات با توجه به نقشی که می پذیرند

فاعل همیشه مرفوع است و ضمه علامت رفع ( مرفوع) بودن است        مثل:   ذهب الطالب

مبتدا وخبر همیشه مرفوع است و ضمه علامت رفع ( مرفوع) بودن است  مثل: العلم مفید

مفعول همیشه منصوب است فتحه علامت  نصی ( منصوب) است            مثل: شرب الطفل الماء

 

 


 

 

45

 

 

1

 

 

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری ) :

 

 

 

هو

او  یک نفر مذکر

هی

او یک نفر مونت

هما

آتن دونفر

هم

آن چند نفر مذکر

هن

آن چند نفر مونث

انا

من

 

 

 

 

 

 

 

 

 

انت

تو یک نفر مذکر

انت

تو یک نفر مونث

انتما

شما دو نفر

انتم

شما چند نفر مذکر

انتن

شما چند نفر مونث

نحن

ما

 

 

 

وقت

 

خلاصه ونتیجه گیری:

 

 

پس کلمه دارای سه قسمت اسم ، فعل وحرف است

فعل هم دارای سه نوع ماضی ، مضارع وامر است

فاعل ومیتدا وخبر مرفوع هستند  و مفعول منصوب است

 

 

20

 

ارزشیابی:

 

 

1-     انواع کلمه درس را پیداکرده بنویسید

2-     انواع اسم مفرد ،مثنی ، جمع ، اشاره را نام برده برای هرکدام حداقل دو مثال بزنید

3-     انواع فعل را با ذکر دو مثال نام ببرید

4-      برای فاعل ، مبندا وخبر و مفعول یک مثال بزند

5-     انواع ضمایر را با معنایی فارسی نام ببرد

 

10

 

تعیین تکلیف ( اختتامیه تدریس):

 

1-     تمرینات درس  را حل کنید

 

 

 

 

 

 

5

تهیه وتنظیم: رحمن بخش سپاهی دبیر عربی دبیرستان های بندر کنارک1384

 

 

 

2

 

 

 

 

                                                                             طرح درس روزانه                                                          درس2

 

 

موضوع درس:   ثلاثی مجرد، ثلاثی مزید                 عنوان درس : عربی       هدف کلی درس : تشخیص بین ثلاثی مجرد ومزید 

 

 

مدت

 

هدف های رفتاری درس :  دانش آموز در پایان این درس باید بتواند:

 

1-ثلاثی مجرد را با ذکر دو مثال بیان کند

2- سه باب افعال ، تفعیل و مفاعلة ی ثلاثی مزید را با ذکر مثالی نام ببرد

3- فرق بین ثلاثی مجرد ومزید را بیان کند

4- تفاوت ساخت فعل امر در باب افعال را با ذکر مثالی بیان کند

 

 

 

روش وفنون تدریس: سخنرانی - توضیحی

 

 

 

وسایل ومواد کمک آموزشی:

  تخته سیاه و گچ در زنگ های مختلف یا وایت برد وماژیک های رنگارنگ احیانا چارت  ونرم افزار های آموزشی

 

 

 

آمادگی: سلام و احوالپرسی ، حضور وغیاب و مرور کلی درس قبلی

 

10

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری )

 

 

                                                                                                                                                      

ثلاثی مجرد: فعلی است که اولین صیغه ماضی آن از سه حرف اصلی تشکیل شده باشد.

ثلاثی مزید:فعلی که در اولین صیغه ماضی آن علاوه بر سه حرف اصلی یک یا دو یا سه حرف زائد باشد.

 

 

 

 


الماضی

المضارع

المصدر

یک حرف زائد

افعل

یفعل

افعال

فعل

یفعل

تفعیل

فاعل

یفاعل

مفاعله (فعال)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

45

 

 

3

 

 

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری ) :

 

 

مثال ها: باب افعال:  احسن – یحسن – احسان

          باب تفعیل:    قدم     - یقدم-    تقدیم

         باب مفاعله:   جاهد  - یجاهد – مجاهده ( جهاد)

نکته ها:

1-     مصد را به عنوان پایه واساس قرار می دهیم  ٬ مصادر فعل های مجرد اوزان معینی ندارند بلکه سماعی( شنیدنی) هستند.

2-     همزه باب افعال در فعل امر همیشه مفتوح است . بر خلاف آنچه در کذشته در مورد روش ساخت یاد گرفتیم

   مانند تکرم    اکرم           تحسن    احسن

3-     هر گاه پس از حذف حرف مضارع با حرکت ساکن مواجه نشدیم دیگه نیازی به همزه نیست

  مانند: تجاهد      جاهد                  تعلم      علم

 

وقت

 

خلاصه ونتیجه گیری:

 

 

ثلاثی مجرد: فعلی است که اولین صیغه ماضی آن از سه حرف اصلی تشکیل شده باشد.

ثلاثی مزید:فعلی که در اولین صیغه ماضی آن علاوه بر سه حرف اصلی یک یا دو یا سه حرف زائد باشد.

 

 

20

 

ارزشیابی:

 

 

-ثلاثی مجرد را با ذکر دو مثال بیان کنید

2- سه باب افعال ، تفعیل و مفاعلة ی ثلاثی مزید را با ذکر مثالی نام ببرید

3- فرق بین ثلاثی مجرد ومزید را بیان کنید

4- تفاوت ساخت فعل امر در باب افعال را با ذکر مثالی بیان کنید

 

 

 

10

 

تعیین تکلیف ( اختتامیه تدریس):

 

 

تمرینات درس را حل کنید

 

 

 

 

 

5

تهیه وتنظیم: رحمن بخش سپاهی دبیر عربی دبیرستان های بندر کنارک1384

 

 

4

 

 

 

 

 

 

                                                                             طرح درس روزانه                                     درس3

 

 

 

موضوع درس:  ثلاثی مزید          عنوان درس : عربی          هدف کلی درس : آشنایی با اوزان تفاعل تفعل

 

افتعال انفعال استفعال

 

 

مدت

 

هدف های رفتاری درس :  دانش آموز در پایان این درس باید بتواند:

 

 

1-ماضی ، مضارع و مصدراوزان ثلاثی مزیدی که دو و سه حرف زائد دارند  بیان نموده برای هر کدام مثالی بزند

 

 

 

 

روش وفنون تدریس: سخنرانی - توضیحی

 

 

 

 

وسایل ومواد کمک آموزشی:

 

  تخته سیاه و گچ در زنگ های مختلف یا وایت برد وماژیک های رنگارنگ احیانا چارت  ونرم افزار های آموزشی

 

 

 

آمادگی: سلا م واحوالپرسی  حضور وغیاب ومرور کلی درس قبلی

 

10

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری )

 

اوزان ثلاثی مزید

 

دو حرف زائد

تفاعل

یتفاعل

تفاعل

تفعل

یتفعل

تفعل

افتعل

یفتعل

افتعال

انفعل

ینفعل

انفعال

سه حرف زائد

استفعل

یستفعل

استفعال

 

 

 

مثال ها:

باب تفاعل:   تکاتب     یتکاتب       تکاتب

باب تفعل : تفعل        یتفعل            تفعل

باب افتعال: اکتسب    یکتسب       اکتساب

باب انفعال: انقلب       ینقلب          انقلاب

باب استفعال: استخرج  یستخرج    استخراج

 

 

 

 

 

45

 

 

5

 

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری ) :

 

 

 

 

 

 

 

 

 

دو حرف زائد

تفاعل

یتفاعل

تفاعل

تفعل

یتفعل

تفعل

افتعل

یفتعل

افتعال

انفعل

ینفعل

انفعال

سه حرف زائد

استفعل

یستفعل

استفعال

 

 

 

 

 

وقت

 

خلاصه ونتیجه گیری:

 

 

اوزان تفاعل ، تفعل ، انفعال  وافتعال دو حرف زائد دارند

وزن استفعال سه حرف زائد دارد

 

 

20

 

ارزشیابی:

 

 

1-ماضی ، مضارع و مصدراوزان ثلاثی مزیدی که دو و سه حرف زائد دارند  بیان نموده برای هر کدام مثالی بزنید

 

 

 

 

 

10

 

تعیین تکلیف ( اختتامیه تدریس):

 

 

تمرینات درس را حل کنید

 

 

 

 

5

تهیه وتنظیم: رحمن بخش سپاهی دبیر عربی دبیرستان های بندر کنارک1384

 

 

6

 

 

 

 

 

                                                                             طرح درس روزانه                                               درس4

 

 

موضوع درس: جامد ومشتق          نوان درس :   عربی      هدف کلی درس : آشنایی با جامد ومشتق وانواع آن 

 

 

مدت

 

هدف های رفتاری درس :  دانش آموز در پایان این درس باید بتواند:

 

 

جامد ومشتق را تعریف نماید وبرای هر کدام مثالی بزند

روش ساخت اسم فاعل واسم مفعول را در ثلاثی مجرد ومزید با ذکر حداقل دو مثال بیان کند

 

 

 

روش وفنون تدریس: سخنرانی - توضیحی

                                                                

 

 

وسایل ومواد کمک آموزشی:

  تخته سیاه و گچ در زنگ های مختلف یا وایت برد وماژیک های رنگارنگ احیانا چارت  ونرم افزار های آموزشی

 

 

 

آمادگی: سلام  واحوالپرسی  حضور وغیاب ومرور کلی درس گذشته

 

10

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری ):

 

 

 

جامد ومشتق:

 

 

 

جامد کلمه ای است که از کلمه دیگری نگرفته باشد   . مشتق: اسمی است که از کلمه دیگری گرفته باشد.

 

 

انواع مشتق:

 

اسم فاعل: از ثلاثی مجرد بر وزن خود فاعل مثل عالم 

از ثلاثی مزید ازمضارع آن با مضموم کردن حرف مضارعه ومکسور کردن حرف ما قبل آخرش ساخته می شود. مثل معلم ( علم یعلم تعلیم) باب تفعیل ساخته می شود.

 

 

 

اسم مفعول: : از ثلاثی مجرد بر وزن خودمفعول مثل معلوم

 از ثلاثی مزید ازمضارع آن با مضموم کردن حرف مضارعه ومفتوحکردن حرف ما قبل آخرش ساخته می شود. مثل معلم ( علم یعلم تعلیم) باب تفعیل ساخته می شود

 

 

45

 

 

 

7

 

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری ) :

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

وقت

 

خلاصه ونتیجه گیری:

 

 

جامد کلمه ای است که از کلمه دیگری نگرفته باشد   . مشتق: اسمی است که از کلمه دیگری گرفته باشد.

 

 

 

 

 

20

 

ارزشیابی:

 

جامد ومشتق را تعریف نماید وبرای هر کدام مثالی بزنید

 

روش ساخت اسم فاعل واسم مفعول را در ثلاثی مجرد ومزید با ذکر حداقل دو مثال بیان کنید

 

 

 

 

10

 

تعیین تکلیف ( اختتامیه تدریس):

 

 

تمرینات درس را حل کنید

 

 

5

تهیه وتنظیم: رحمن بخش سپاهی دبیر عربی دبیرستان های بندر کنارک1384

 

 

8

 

 

                                                                             طرح درس روزانه                                                  درس 5

 

 

موضوع درس:  انواع مشتق                         عنوان درس : عربی        هدف کلی درس :  آشنایی با انواع مشتق

 

 

مدت

 

هدف های رفتاری درس :  دانش آموز در پایان این درس باید بتواند:

 

 انواع مشتق (اسم زمان ومکان صفت مشبهه اسم مبالغه اسم تفضیل) را با ذکر دو مثال بیان کند

 

 

 

 

 

روش وفنون تدریس: سخنرانی - توضیحی

 

 

 

وسایل ومواد کمک آموزشی:

  تخته سیاه و گچ در زنگ های مختلف یا وایت برد وماژیک های رنگارنگ احیانا چارت  ونرم افزار های آموزشی

 

 

 

آمادگی: سلام واحوالپرسی ، حضور وغیاب و مرور کلی درس گذشته

 

10

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری )

 

اسم زمان ومکان:نشان دهنده زمان ومکان انجام کاری هستند. بر وزن ( مفعل یا مفعل)  ساخته می شود مثل مطبخ آشپزخانه ( مکان پخت وپز) یا مغرب مکان یا زمان غروب

 

صفت مشبهه:صفت مشبهه معادل همان صفت مطلق یا ساده فارسی است و بر اوزان زیر می آید.

فعیل  مثل شریف        فعل   مثل صعب     فعل  مثل حسن  فعلان مثل عطشان

 

اسم مبالغه:صفتی که با بسیار پرداختن به کاری به کسی داده می شود یا این صفت در او خیلی بیشتر از حد معمولی وجود دارد

اسم مبالغه بر  وزن های فعال مثل بقال قصاب خباز یا فعاله مثل علامه یا اماره

 

اسم تفضیل:بیان کننده کم تر یا زیاده تر بودنصفتی در شخصی یا چیزی نسبتفرد یا چیز دیگری است .

درمذکر بر وزن افعل مثل احسن اکبر ودر مونث بر وزن فعلی مثل حسنی کبری می آید.

 

 

 

 

 

 

 

 

45

 

 

9

 

 

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری ) :

 

 

 

 

 

                                                                                                         

 

 

 

 

 

 

وقت

 

خلاصه ونتیجه گیری:

 

اسم زمان ومکان:نشان دهنده زمان ومکان انجام کاری هستند

صفت مشبهه معادل همان صفت مطلق یا ساده فارسی است

اسم تفضیل:بیان کننده کم تر یا زیاده تر بودنصفتی در شخصی یا چیزی نسبتفرد یا چیز دیگری است .

اسم مبالغه:صفتی که با بسیار پرداختن به کاری به کسی داده می شود یا این صفت در او خیلی بیشتر از حد معمولی وجود دارد

 

 

 

20

 

ارزشیابی:

 

 

 

انواع مشتق (اسم زمان ومکان صفت مشبهه اسم مبالغه اسم تفضیل) را با ذکر دو مثال بیان کنید

 

 

 

 

 

 

 

10

 

تعیین تکلیف ( اختتامیه تدریس):

 

 

تمرینات درس را حل کنید

 

 

 

5

تهیه وتنظیم: رحمن بخش سپاهی دبیر عربی دبیرستان های بندر کنارک1384

 

 

 

10

 

 

 

                                                                             طرح درس روزانه                                                        درس6

 

 

موضوع درس:  ضمیر                        عنوان درس :  عربی                           هدف کلی درس :  آشنایی با ضمیر وانواع آن

 

 

مدت

 

هدف های رفتاری درس :  دانش آموز در پایان این درس باید بتواند:

 

ضمیر را تعریف کند و مثالی بزند

انواع ضمیر را با ذکر د ومثال بیا ن نماید

 

 

 

روش وفنون تدریس: سخنرانی - توضیحی

 

 

 

وسایل ومواد کمک آموزشی:

  تخته سیاه و گچ در زنگ های مختلف یا وایت برد وماژیک های رنگارنگ احیانا چارت  ونرم افزار های آموزشی

 

 

 

آمادگی: سلام واحوالپرسی ، حضور وغیاب ومرور اجمالی درس گذشته

 

10

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری )

ضمیر

کلمه های است که معمولا جانشین اسم می شود و از تکرار آن جلوگیری می کند.

ضمایر به دو صورت مستقل ویا همرا ه کلمه ای دیگر در جمله به کار می روند.

انواع ضمیر:

ضمایر منفصل( جدا از هم) ضمایر متصل ( پیوسته)

ضمایر منفصل مانند:

 

هو

 او

انت

تو

هی

او

انت

تو

هما

آن  دو

انتما

شما

هم

آن ها

انتم

شما

هن

آن ها

انتن

شما

انا

 من

نحن

ما

صیغه

ضمیر

معادل فارسی

غایب

ایاه

اورا

مخاطب

ایاک

تورا

مخاطب

ایاکم

شما را

متکلم

ایای

مرا


ضمایر متصل فاعلی

 

ضمایری هستند که همراه ففعل می آیند ونشان دهنده ی انجام دهندگان فعل می باشند

مانند کتبا  کتبوا  کتبنا و...  روش شناخت = فقط به فعل متصل می شوند

بعضی از ضمایر به هر سه قسم کلمه ( اسم ٬ فعل ٬ حرف متصل می شوند

نون واقایه:

نونی است که هنگام اتصال فعل به ضمیر ( یـ )  میان آن دو آورده می شود.    نصر+ ی =  نصرنی

 

45

 

 

11

 

 

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری ) :

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

وقت

 

خلاصه ونتیجه گیری:

 

 

 

کلمه های است که معمولا جانشین اسم می شود و از تکرار آن جلوگیری می کند.

ضمایر به دو صورت مستقل ویا همرا ه کلمه ای دیگر در جمله به کار می روند.

 

انواع ضمیر:

ضمایر منفصل( جدا از هم) ضمایر متصل ( پیوسته)

 

 

20

 

ارزشیابی:

 

 

ضمیر را تعریف کند و مثالی بزنید

انواع ضمیر را با ذکر د ومثال بیا نمایید

 

 

 

 

 

10

 

تعیین تکلیف ( اختتامیه تدریس):

 

 

 

تمرینات درس را حل کنید

 

 

 

 

 

 

5

تهیه وتنظیم: رحمن بخش سپاهی دبیر عربی دبیرستان های بندر کنارک1384

 

 

12

 

 

                                                                             طرح درس روزانه                                              درس7

 

 

موضوع درس:  موصول                        عنوان درس :  عربی                      هدف کلی درس :  آشنایی با موصول وانواع آن

 

 

مدت

 

هدف های رفتاری درس :  دانش آموز در پایان این درس باید بتواند:

 

موصول را بشناسد ومعادل فارسی آن را بیان کند

انواع موصول را با ذکر مثال بیان کند

 

 

 

روش وفنون تدریس: سخنرانی - توضیحی

 

 

 

وسایل ومواد کمک آموزشی:

 

  تخته سیاه و گچ در زنگ های مختلف یا وایت برد وماژیک های رنگارنگ احیانا چارت  ونرم افزار های آموزشی

 

 

 

آمادگی: سلام واحوالپرسی، حضوروغیاب ومرور کلی درس گذشته

 

10

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری )

 

موصول

 

کلمه موصول از وصل می آید یعنی کلمه ای است که موجب اتصال وارتباط میان اجزای جمله می شود.

 

انواع موصول

موصول خاص                موصول عام ( مشترک)

 


مذکر

مونث

معادل

مفرد

الذی

التی

که٬ کسی که٬ چیزی که

جمع

 الذین

اللاتی

کسانی که ٬ که

نکته:

موصول بر حسب ماقبل خود تغییر می کند مانند:

المومن الذی یعمل الصالحات ینجح

المومنه التی تعمل الصالحات تنجح

المومنون الذین یعملون الصالحات ینجحون

المومنات اللاتی یعملن الصالحات ینچجن

موصول عا م یا مشترک

« من»   ٬   کسی که٬ کسانی که

« ما»    ٬ چیزی که ٬ چیزهایی که٬ آنچه

نکته:

اسم های موصول در اول وداخل جمله به کار می روند.

 

45

 

 

13

 

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری ) :

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

وقت

 

خلاصه ونتیجه گیری:

 

 

 

کلمه موصول از وصل می آید یعنی کلمه ای است که موجب اتصال وارتباط میان اجزای جمله می شود.

انواع موصول

موصول خاص                موصول عام ( مشترک)

 

 

 

 

 

 

20

 

ارزشیابی:

 

 

موصول را بشناسید ومعادل فارسی آن را بیان کنید

انواع موصول را با ذکر مثال بیان کنید

 

 

 

 

10

 

تعیین تکلیف ( اختتامیه تدریس):

 

تمرینات درس را حل کنید

 

 

 

5

تهیه وتنظیم: رحمن بخش سپاهی دبیر عربی دبیرستان های بندر کنارک1384

 

 

14

 

 

 

 

 

 

                                                                             طرح درس روزانه                                            درس8

 

 

موضوع درس:    معرب ومبنی                      عنوان درس : عربی              هدف کلی درس : آشنایی با معرب

 

 ومبنی وانواع آن 

 

 

مدت

 

هدف های رفتاری درس :  دانش آموز در پایان این درس باید بتواند:

 

 

معرب ومبنی را با ذکر مثالی تعریف کند

 انواع معرب و مبنی را با ذکر چند مثال بیان نماید

 

 

 

روش وفنون تدریس: سخنرانی – توضیحی

 

 

 

 

وسایل ومواد کمک آموزشی:

 

 

  تخته سیاه و گچ در زنگ های مختلف یا وایت برد وماژیک های رنگارنگ احیانا چارت  ونرم افزار های آموزشی

 

 

 

آمادگی: سلام واحوالپرسی ، حضور وغیاب ومرور کلی درس گذشته

 

 

10

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری )

 

 

 

همان طوری که بعضی از پدیده ای طبیعت تغییر می کنند وبه شکل جدیدی در می آیند

معیار تغییر در کلمات خرف آخر آن هاست

بعضی از کلمات با تغییر موقعیت در جمله حرکت حرف آخرشان تغییر می کند که به آن ها معرب وبعضی دیگر حرکات خرف آخرشان در همه حالات و موقعیت ها ثابت هستند که به آن ها مبنی گویند.

کلمات مبنی را بر اساس حرکت حرف آخرشان ( حرکت حرف لام الفعل چنین می نامیم.

مبنی بر فتح  ( هو ) ٬ مبنی بر ضم ( نحن) ٬ مبنی بر کسر ( هولاء ) مبنی بر سکون ( اکتب)

اما

برای نام گذاری حرکات در آخر کلمات مبنی از اصطلاحات دیگری استفاده می کنیم

  رفع علامتش ضمه است مانند : الحسنه ٬ حسنه

نصب علامتش فتحه است مانند: الصادق ٬ صادقا

جر: علامتش کسره است مانند: الاجتهاد ٬ اجتهاد

جزم: علامتش سکون است مانند: لا تکذب

پس کلمات معرب را بر اساس حرکت حرف آخرشان چنین می نامیم .

مرفوع ٬ منصوب ٬ مجرور٬ مجزوم

 

 

 

 

 

45

 

 

 

15

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری ) :

 

 

 

 

کلمات معرب ومبنی

 

اسم

مبنی

ضمیر٬ اسم اشاره٬ موصول٬ استفهام

معرب

بیشتر اسم ها٬ ( به جز اسم های مبنی)

فعل

مبنی

ماضی٬ امر٬ دوصیغه جمع مونث

معرب

مضارع( به جزء دو صیغه جمع مونث)

حرف

مبنی

تمام حروف

 

 

 

وقت

 

خلاصه ونتیجه گیری:

 

 

بعضی از کلمات با تغییر موقعیت در جمله حرکت حرف آخرشان تغییر می کند که به آن ها معرب وبعضی دیگر حرکات خرف آخرشان در همه حالات و موقعیت ها ثابت هستند که به آن ها مبنی گویند.

 

 

 

20

 

ارزشیابی:

 

 

معرب ومبنی را با ذکر مثالی تعریف کند

 

 انواع معرب و مبنی را با ذکر چند مثال بیان نماید

 

 

 

 

10

 

تعیین تکلیف ( اختتامیه تدریس):

 

 

 

تمرینات درس را حل کنید

 

 

 

 

 

5

تهیه وتنظیم: رحمن بخش سپاهی دبیر عربی دبیرستان های بندر کنارک1384

 

 

 

16

 

 

 

                                                                             طرح درس روزانه                                             درس 9

 

 

موضوع درس:  جمله فعلیه               عنوان درس :  عربی            هدف کلی درس : آشنایی با جمله فعلیه

 

 وارکان آن 

 

 

مدت

 

هدف های رفتاری درس :  دانش آموز در پایان این درس باید بتواند:

 

 

انواع جمله فعلیه را نام ببرد ومثالی بزند

 

فاعل ،  انواع آن وراه تشخیص فاعل را بفهمد وبرای هر کدام مثالی بزند

 

 

 

 

روش وفنون تدریس: سخنرانی - توضیحی

 

 

 

وسایل ومواد کمک آموزشی:

 

  تخته سیاه و گچ در زنگ های مختلف یا وایت برد وماژیک های رنگارنگ احیانا چارت  ونرم افزار های آموزشی

 

 

 

آمادگی: سلام و احوالپرسی ، حضور وغیاب و مرور کلی درس قبلی

 

10

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری )

 

 

همانطوری که جوهره ی طبیعت « فعل» و کار وعمل است وهر کاری به وسیله فاعلی تحقق می پذیرد وجهان خلقت بر اساس نظام علت(فاعل) ومعلول(مفعول) بنا شده است پس در این صورت فعل وفاعل از هم جداشدنی نیستند.

اقسام فعل

ماضی ٬ مضارع ٬ امر

راه تشخیص فاعل:

1-ترجمه عبارت ودرک مفهوم جمله است. 2- تشخیص از راه علامت آن

نکته : اعراب (حرکت حرف آخر) فاعل رفع( ضمه) است

مانند : خلق اللهُ السماوات والارض بالحق

به چنین جملاتی که فعل در اول آن می آید جمله فعلیه می گویند.

 

 

 

 

 

 

 

 

45

 

 

17

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری ) :

 

 

فاعل در جملات عربی پس از فعل می آید.

فاعل از لحاظ مذکر ومونث بودن تابع فاعل است   مانند: یدخل المومنُ الجنه (مذکر)  تدخل المومنه الجنهُ (مونث)

در صیغه های غایب هر گاه فاعل به صورت اسم ظاهر بیاید ٬ فعل به صورت مفرد می آید .

مانند: نجح المومنُ   نجح المومنان   نجح المومنون

هر گاه فاعل به صورت اسم ظاهر نیامده باشد فعل همراه ضمیری می آید که همان ضمیر ٬ فاعل است.

مانند: المومن نجح ( هو)    المومنه نجحت ( هی )   المومنان نجحا ( ا)

المونتان نجحتا ( ا)          المومنون نجحوا ( و)      المونات نجحن ( ن)

در صیغه های مخاطب ومتکلم تمام زبانها فاعل به صورت ضمیر می آید

مانند:  اکتبُ ( انا)  تکتبون ( و) تکتبین ( ی) و...

 انواع فاعل

1-     اسم ظاهر مانند: انما یتقبل اللهُ من المتقین

2-     ضمیر بارز مانند: اعملوا آل داود شکرا

3-     ضمیر مستتر  مانند: کلم ( انت) الناس علی قدر عقولهم

 

 

 

وقت

 

خلاصه ونتیجه گیری:

 

 

همانطوری که جوهره ی طبیعت « فعل» و کار وعمل است وهر کاری به وسیله فاعلی تحقق می پذیرد وجهان خلقت بر اساس نظام علت(فاعل) ومعلول(مفعول) بنا شده است پس در این صورت فعل وفاعل از هم جداشدنی نیستند.

 

 

20

 

ارزشیابی:

 

انواع جمله فعلیه را نام ببرد ومثالی بزند

 

برای فاعل وانواع آن مثالی بزنید

 

10

 

تعیین تکلیف ( اختتامیه تدریس):

 

 

تمرینات کتاب را حل کنید

 

 

5

تهیه وتنظیم: رحمن بخش سپاهی دبیر عربی دبیرستان های بندر کنارک1384

 

 

18

 

 

 

 

 

                                                                             طرح درس روزانه                                              درس10

 

 

موضوع درس: جمله اسمیه و...  عنوان درس : عربی          هدف کلی درس :  آشنایی با جمله اسمیه  لازم ومتعدی مفعول و...

 

 

مدت

 

هدف های رفتاری درس :  دانش آموز در پایان این درس باید بتواند:

 

جمله اسمیه را تعریف کرده مثالی بزنید

لازم ومتعدی ، مفعول وراه های شناخت آن را با ذکر مثال هایی بیان کنید

 

 

 

روش وفنون تدریس: سخنرانی - توضیحی

 

 

 

وسایل ومواد کمک آموزشی:

  تخته سیاه و گچ در زنگ های مختلف یا وایت برد وماژیک های رنگارنگ احیانا چارت  ونرم افزار های آموزشی

 

 

 

آمادگی: سلام واحوالپرسی ، حضور وغیاب و مرور کلی درس قبلی

 

10

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری ):

جمله اسمیه

جمله ای که با اسم شروع می شود

ارکان جمله اسمیه:

1- مبتدا       2- خبر

به اسم که در اول جمله اسمیه می آید مبتدا می گویند    به کلمه یا کلماتی که پس از مبتدا می آیند ومعنای آن را کامل می کنند خبر می گویند.

مانند  العلم ُ مفیدُ

نکته ها:

1-     اعراب مبتدا وخبر مرفوع ( ضمه) است

2-     هر گاه در جمله فعلیه جای فعل وفاعل را عوض کنیم جمله اسمیه می شود

3-     برای تشخیص خبر درک ترجمه وفهم آن لازم است

انواع خبر

 

مفرد

مانند

المومنُ صبور

المومنون صادقون

المونات صابرات

جمله فعلیه

مانند

المسلم یصدق

المومنه تصدق

المجد نجح

جار ومجرور

مانند

النجاه فی الصدق

الایمان بالعمل

العفاف من الایمان

 نکته ها:

1-     اعرا ب کلمات مبنی ( ضمایر٬ اسم اشاره ٬ و... ) محلی است

2-     اعراب جمله وشبه جمله نیز محلی است

3-      اعراب محلی است یعنی در مبتدا وخبر به ضمیر ها واسم های اشاره محلا مرفوع می گوییم

 

 

 

 

45

 

19

 

 

 

ارائه مطالب ( تدریس هدفهای رفتاری ) :

 

 

 

لازم ومتعدی

 

 

به فعل های که معنی آن ها بافاعل کامل می شود لازم می گویند  مانند   جاء  علیُ

به فعل های که علاوه بر فاعل به مفعول هم نیازمندند متعدی گویند.  رایت علی

 

مفعول  ( راه های تشخیص)

 

1-     از راه معنا  2 - از راه علامت  ( علامت مفعول فتحه  یا تنوین آن است)

مانند  شرب الطالبُ الماءَ

 

نکته:

 

 ضمایر منفصل منصوب ( ایاک ٬ ایای . و... ) ونیز ضمایر متصل به هر سه قسم کلمه هر گاه با فعل بیایند غالبا مفعول به هستند

 

حروف جر – جار ومجرور

 

 حروفی هستند که فقط به اول اسم ها ( نه فعل ها) اضافه می شوند وآن ها را مجرور( کسره دار) می کنند یعنی اعراب ( حرکت حرف آخر آن ها) مکسور می شود

حروف جر عبارتند از :

 

من (در ) ٬ فی ( در ) الی( به٬ به سوی) ٬ لـ ( برای ) ٬ علی ( بر ٬ روی) ٬ بـ ( با) ٬ کـ ( مانند) ٬ عن( از ) 

 

مانند:   لیس کمثلهِ شیء   الحمدُ للهِ

 

 

 

 

وقت

 

خلاصه ونتیجه گیری:

 

 

جمله اسمیه از مبتدا وخبر تشکیل یافته است

 

 

 

20

 

ارزشیابی:

 

 

جمله اسمیه را تعریف کرده مثالی بزنید

ارکان جمله اسمیه را با ذکر چند مثال بیان کند

 

 

10

 

تعیین تکلیف ( اختتامیه تدریس):

 

تمرینات کلاس را حل کنید

 

 

5

تهیه وتنظیم: رحمن بخش سپاهی دبیر عربی دبیرستان های بندر کنارک1384

 

 

 

20

  
نویسنده : رحمن بخش سپاهی ; ساعت ۸:٥۸ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٧/٩/۱۸